اتمام حجت امام صادق با غدير

 

در دوران زندگي امام صادق عليه‏السلام در اثر جوّ مناسبي که براي نشر معارف اهل‏بيت عليه‏السلام پيش آمد، بيش از همه‏ي دورانها حديث غدير مطرح شده است. مواردي از آن ذيلاً تقديم مي‏شود:

 

>تغافل مردم از غدير

>انکار نعمت در سقيفه

>هزاران شاهد در غدير

>خوشا به حال ثابت قدمان بر غدير

>استناد غدير به قرآن

>غدير، پايان رسالت

>شکنندگان غدير، کفري بر کفر ديگر

>جاي پاي پيامبر در غدير

>غدير براي مرد و زن

>روز عظيم تجديد پيمان

>انتشار فوري خبر غدير

>معناي غدير

تغافل مردم از غدير

 

اثبات الهداة: ج 1 ص 526 ح 285.

امام صادق عليه‏السلام فرمود: مردم درباره‏ي روز غديرخم خود را به غفلت زدند همانگونه که در روز مشربه‏ي امّ ابراهيم خود را به غفلت زدند! روز مشربه مردم اطراف حضرت بودند که اميرالمؤمنين عليه‏السلام آمدند، ولي براي حضرت جا باز نکردند!!

پيامبر صلي اللَّه عليه و آله فرمود: اي مردم، آيا در حالي که من زنده‏ام و در بين شما هستم به اهل‏بيت من بي‏اعتنايي مي‏کنيد؟ بدانيد اگر من از ميان شما غايب شوم خداوند از شما غايب نمي‏شود...

انکار نعمت در سقيفه

 

اثبات الهداة: ج 2 ص 164 ح 736.

امام صادق عليه‏السلام داستان غديرخم را بيان کردند که پيامبر صلي اللَّه عليه و آله در روز غدير فرمود: «من کنت مولاه فعلي مولاه، اللهم وال من والاه و عادِ من عاداه...» و اصحاب آنحضرت ولايت را به او تبريک گفتند... سپس حضرت امام صادق عليه‏السلام درباره‏ي آيه‏ي «يعرفون نعمة اللَّه ثم ينکرونها»، يعني: «نعمت خدا را مي‏شناسند و سپس آن را انکار مي‏کنند»، فرمود: در روز غدير آن را مي‏شناسند و در روز سقيفه انکار مي‏کنند.

هزاران شاهد در غدير

 

بحارالانوار: ج 37 ص 140 ح 33.

امام صادق عليه‏السلام به ابوحفص عمر بن يزيد فرمودند: اي اباحفص، تعجب است از آنچه علي بن ابي‏طالب عليه‏السلام کشيده است! (در روز غدير) آنحضرت اين همه شاهد داشت ولي نتوانست حق خود را بگيرد در حاليکه مردم با دو شاهد حق خود را مي‏گيرند. اين همه از اهل مدينه با حضرت در حج بودند و در بازگشت پنج هزار نفر هم از اهل مکه همراه حضرت تا غدير آمدند و در آنجا ولايت علي عليه‏السلام را اعلان فرمود.

خوشا به حال ثابت قدمان بر غدير

 

بحارالانوار: ج 37 ص 108.

امام صادق عليه‏السلام درباره‏ي روز غدير چنين فرمودند:

روزي پيامبر صلي اللَّه عليه و آله براي اميرالمؤمنين عليه‏السلام در غديرخم پيمان گرفت و به ولايت او اقرار کردند. خوشا به حال آنانکه بر ولايت او ثابت قدم ماندند و واي بر کساني که آن پيمان را شکستند.

استناد غدير به قرآن

 

بحارالانوار: ج 23 ص 103.

امام صادق عليه‏السلام فرمود: هرکس دينش را از کتاب خداوند بياموزد کوهها از جا کنده مي‏شوند قبل از اينکه او تکاني بخورد. راوي پرسيد: در قرآن کدام آيه است؟ حضرت نمونه‏هايي را ذکر کردند تا آنکه مسئله‏ي غدير را چنين فرمودند:

از جمله قول خداوند عزوجل است که مي‏فرمايد: «يا ايها الرسول بلغ ما انزل اليک من ربک و ان لم تفعل فما بلغت رسالته و اللَّه يعصمک من الناس». و از همين جاست قول پيامبر صلي اللَّه عليه و آله که به علي عليه‏السلام فرمود: «اللهم وال من والاه و عادِ من عاداه و انصر من نصره و اخذل من خذله...».

غدير، پايان رسالت

 

اثبات الهداة: ج 2 ص 4 ح 7.

امام صادق عليه‏السلام در بيان مراحل رسالت پيامبر صلي اللَّه عليه و آله فرمود:

خداوند عزوجل به پيامبرش فرمود: «فاذا فرغت فانصب و الي ربک فارغب» يعني: آنگاه که فراغت يافتي عَلَم و علامت خود را نصب کن و وصيت را اعلان نما و فضيلت او علناً بيان کن. تا آنگاه که از حجة الوداع بازمي گشت آيه‏ي «يا ايها الرسول بلغ ما انزل اليک من ربک...» نازل شد. حضرت مردم را ندا داد تا جمع شوند و فرمود: «من کنت مولاه فعلي مولاه، اللهم وال من والاه و عادِ من عاداه».

شکنندگان غدير، کفري بر کفر ديگر

 

اثبات الهداة: ج 2 ص 7 ح 18.

امام صادق عليه‏السلام درباره‏ي آيه‏ي «ان الذين آمنوا ثم کفروا ثم آمنوا ثم کفروا ثم ازدادوا کفراً لن‏تقبل توبتهم» فرمود: اين آيه درباره‏ي ابوبکر و عمر و عثمان است. اينان ابتدا به دين پيامبر صلي اللَّه عليه و آله گرويدند، ولي آنگاه که ولايت بر آنان عرضه شد و پيامبر صلي اللَّه عليه و آله فرمود: «من کنت مولاه فعلي مولاه» کافر شدند. سپس به ولايت اميرالمؤمنين عليه‏السلام اقرار کردند ولي آنگاه که پيامبر صلي اللَّه عليه و آله از دنيا رفت کافر شدند و بر بيعت خود ثابت نماندند. سپس کفر خود را بالاتر بردند و از آنانکه با علي عليه‏السلام بيعت کرده بودند براي خود بيعت گرفتند!! اينان کساني‏اند که از ايمان براي آنان هيچ نمانده است.

جاي پاي پيامبر در غدير

 

اثبات الهداة: ج 2 ص 16 ح 67، ص 21 ح 87.

امام صادق عليه‏السلام از مدينه به مکه مي‏رفتند. در بين راه که به مسجد غدير رسيدند نگاهي به سمت چپ مسجد نمودند و فرمودند: آنجا جاي پاي پيامبر صلي اللَّه عليه و آله است در حاليکه مي‏فرمود: «من کنت مولاه فعلي مولاه، اللهم وال من والاه و عادِ من عاداه».

غدير براي مرد و زن

 

اثبات الهداة: ج 2 ص 78 ح 327.

امام صادق عليه‏السلام فرمود: روز غدير خم که اميرالمؤمنين عليه‏السلام به مردم معرفي و منصوب شد، پيامبر صلي اللَّه عليه و آله براي او پيمان ولايت را بر گردن مردان و زنان قرار داد.

روز عظيم تجديد پيمان

 

اثبات الهداة: ج 2 ص 91.

امام صادق عليه‏السلام روز غدير را با عظمت خاصي ياد کردند و چنين فرمودند:

روز غدير روز عظيمي است که خداوند حرمت آن را بر مؤمنين بزرگ قرار داده و دين را در آن کامل فرموده و نعمت را بر آنان تمام کرده، و آن عهد و پيماني را که از ايشان گرفته بود بر ايشان تجديد نموده است.

انتشار فوري خبر غدير

 

اثبات الهداة: ج 2 ص 122 ح 505.

امام صادق عليه‏السلام درباره‏ي شيوع و پخش فوري خبر غدير در آن زمان مي‏فرمايد:

وقتي پيامبر صلي اللَّه عليه و آله در روز غدير خم علي عليه‏السلام را منصوب کرد و فرمود: «من کنت مولاه فعلي مولاه»، اين خبر در شهرها منتشر گرديد. وقتي از پيامبر صلي اللَّه عليه و آله پرسيدند: اين خبر از سوي شماست يا از سوي پروردگار است؟ فرمود: قسم به خدايي که خدايي جز او نيست، اين مسئله از سوي خداست.

معناي غدير

 

اثبات الهداة: ج 2 ص 126 ص 535.

از امام صادق عليه‏السلام پرسيدند: مقصود پيامبر صلي اللَّه عليه و آله از اينکه در روز غدير فرمود: «من کنت مولاه فعلي مولاه» چه بود؟ فرمود: بخدا قسم همين سوال را از پيامبر صلي اللَّه عليه و آله نمودند و آنحضرت فرمود:

خدا صاحب اختيار من است و به من از خودم صاحب اختيارتر است و در برابر دستورات او مرا امري نيست؛ و من صاحب اختيار مؤمنينم و نسبت به آنان صاحب اختيارترم و در برابر من آنان را امري نيست؛ و هر کس من صاحب اختيار اويم و نسبت به از او خودش صاحب اختيارترم علي بن ابي‏طالب صاحب اختيار اوست و نسبت به او از خودش صاحب اختيارتر است و در برابر او برايش امري نيست.